Wybór miejsca pochówku wiąże się również z decyzją dotyczącą wyglądu nagrobka. W ostatnich latach coraz częściej spotyka się formy o prostszej konstrukcji, ograniczonej liczbie ozdobników i wyraźnie zaznaczonych proporcjach. Nowoczesne nagrobki mogą posiadać różne kształty, od klasycznych płyt z delikatnie zmienioną linią po bardziej oszczędne kompozycje, w których większą rolę odgrywa układ poszczególnych elementów.
Znaczenie ma nie tylko sam projekt, niemniej jednak również sposób jego dostosowania do wielkości miejsca, położenia sąsiednich grobów oraz przyjętych zasad obowiązujących na danym cmentarzu. W praktyce właśnie te ograniczenia na prawdę często wpływają na końcowy wygląd pomnika bardziej niż początkowe założenia.
Przy kształtowaniu takiej formy warto zwrócić uwagę na rodzaj kamienia i jego powierzchnię. Ten sam projekt może wyglądać całkiem inaczej w współzależności od tego, czy materiał jest polerowany, matowy, lekko chropowaty czy poddany innemu sposobowi wykończenia. Ważna jest także paleta barw, ponieważ ciemne odmiany kamienia mocniej podkreślają zwyczajną geometrię, jednakże jaśniejsze mogą sprawiać wrażenie bardziej delikatnych. Przyszłościowe pomniki często wykorzystują porównanie kilku płaszczyzn, niewielkie różnice wysokości lub połączenie różnorakich faktur. Nie znaczy to natomiast, że każda dodatkowa metoda jest potrzebna. Przy zbyt ogromnej liczbie elementów zamierzony intuicyjny charakter może zostać zatracony, a utrzymanie poszczególnych powierzchni w właściwym stanie może wymagać większej sugestie.
Znaczenie ma również sposób wstawienia napisów, symboli i innych oznaczeń. W projektach o oszczędnej formie wręcz niewielka zmiana wielkości liter lub ich położenia może wpłynąć na odbiór całej kompozycji. Warto przedtem sprawdzić, jak długość imienia i nazwiska, liczba dat a także ewentualna inskrypcja zmieszczą się na wybranej powierzchni. Trzeba także uwzględnić kwestie praktyczne, takie jak dostęp do poszczególnych części nagrobka w trakcie czyszczenia czy sposobność późniejszego uzupełnienia informacji. Przyszłościowe pomniki na cmentarz mogą być projektowane z myślą o jednej osobie lub o kilku miejscach pochówku, dlatego układ napisów powinien odpowiadać przewidywanemu sposobowi użycia całej konstrukcji. Zdarza się, że prostszy układ okazuje się łatwiejszy do zachowania w spójnej formie po kolejnych zmianach.
Na wygląd nagrobka wpływa także jego otoczenie. Trzeba uwzględnić nie tylko i wyłącznie samą płytę, lecz także przestrzeń przed nią, sąsiednie groby, alejkę oraz dostępne miejsce na elementy dodatkowe. W niektórych lokalizacjach możliwe są większe różnice wysokości, podczas gdy na innych należy trzymać się określonych wymiarów i zasad dotyczących materiałów albo sposobu zabudowy. Przy ustalaniu wyborów najlepiej jest więc rozpatrywać projekt jako całość, a nie wyłącznie jako pojedynczy kamienny element. Dotyczy to także późniejszej pielęgnacji, ponieważ gładkie powierzchnie, zagłębienia, łączenia i nietypowe krawędzie mogą różnić się pod względem prostocie czyszczenia. Właśnie takie detale często wychodzą na jaw dopiero podczas użytkowania, dlatego przy wyborze formy warto brać pod uwagę zarówno wygląd, jak i sposób jej funkcjonowania w konkretnym miejscu.
Zobacz: nagrobki sklep.